mççcçûççÇ : yçç@³çuçj kçíÀ çÆvçcçç&Cç cçW Òç³çákçwlç mçYççÇ Huçíìíb çÆjJçíì lçLçç sçÆ][³ççW kçÀç HçjçÇ#çCç çÆkçÀ³çç pççSiçç lçLçç GvnW ³çnçb çÆoS içS çÆJççÆvç³çcççW kçíÀ DçvçáªHç Hçç³çç pççvçç ®çççÆnS ~

(i) çÆvçcçç&Cç : çÆvçcçç&Cç kçíÀ oçÌjçvç mçYççÇ yçç@³çuçj SkçÀ çÆvçjçÇ#çCç DççÆOçkçÀçjçÇ kçíÀ Hç³ç&Jçí#çCç kçíÀ DçOççÇvç nçWiçí lçLçç HççÆjçÆMç<ì (_ç) cçW çÆvçOçç&çÆjlç çÆvçcçç&Cç kçíÀ mçYççÇ ®çjCççW Hçj GvçkçÀç çÆvçjçÇ#çCç çÆkçÀ³çç pççSiçç ~ çÆì³çÓyççí lçLçç mìçÇcç HççFHççW kçÀç YççÇ HççÆjçÆMç<ì (_ç) cçW çÆvçOç&ççÆjlç ®çjCççW Hçj çÆvçcçç&lçç kçíÀ mçb³ç$ç (Jçkçwmç&) cçW YççÇ çÆvçjçÇ#çCç çÆkçÀ³çç pççSiçç lçLçç çÆvçcçç&lçç Üçjç mçb®çççÆuçlç çÆkçÀS içS mçYççÇ HççÆj#çCç çÆvçjçÇ#çkçÀ ÒçççÆOçkçÀçjçÇ kçÀçÇ oíKçjíKç cçW nçíbiçí ~

(ii) yçç@³çuçjçW, mìçÇcç HççFHç, FkçÀvççícççFpçjçW lçLçç mçáHçj nçÇìjçW kçíÀ çÆvçcçç&Cç-mLçuç Hçj Jçíu[ kçÀjvçW cçW J³çmlç Jçíu[jçW kçÀçí mç#çcç ÒçççÆOçkçÀçjçÇ Üçjç pççjçÇ çÆkçÀ³çç iç³çç Jçíu[mç& çÆvç<Hççovç Dçnlçç& ÒçcççCçHç$ç OççjCç kçÀjvçç nçíiçç lçLçç cçáK³ç çÆvçjçÇ#çkçÀ kçÀçÇ mçblçáçq<ì kçíÀ çÆuçS Òçmlçálç kçÀjvçç nçíiçç ~

yçç@³çuçj kçíÀ HçpççRkçÀjCç kçíÀ çÆuçS DççÆOççÆvç³çcç kçÀçÇ Oççjç 14(~)(iç) kçíÀ Dçblç&içlç çÆvçcvççÆuççÆKçlç ÒçcççCçHç$ç lçLçç [£çFbimç ³çç çÆJççÆvçoxMç cçáK³ç çÆvçjçÇ#çkçÀ kçíÀ Hççmç Òçmlçálç kçÀjvçí nçíiçW : DçLçç&lç-

(i) çÆkçÀmççÇ SkçÀ çÆvçjçÇ#çCç ÒçççÆOçkçÀçjçÇ mçí HçÀçcç& -~~, cçW ³çn ÒçcçççÆCçlç kçÀjlçí náS çÆkçÀ mççcçûççÇ kçÀç HççÆj#çCç çÆkçÀ³çç iç³çç , lçLçç yçç@³çuçj kçÀç çÆvçcçç&Cç GmçkçíÀ Hç³ç&Jçí#çCç cçW çÆkçÀ³çç iç³çç, Símçí ÒçcççCçHç$ç kçíÀ mççLç çÆvçjçÇ#çCç ÒçççÆOçkçÀçjçÇ kçÀçí çÆvçcçç&Cç kçíÀ oçÌjçvç yçç@³çuçj kçíÀ çÆvçjçÇ#çCç lçLçç HçÓjç nçí pççvçí Hçj DçvçáÒç³çákçwlç (SHuççF[) nçF[£çíçÆuçkçÀ HççÆj#çCç kçíÀ mçbyçbOç cçí çÆJççÆvç³çcç 386 cçW ³çLçç çÆvçOçç&çÆjlç jçÇçÆlç mçí HçÀçcç& ~, cçW çÆvççÆj#çCç HçáçqmlçkçÀç %ççhçvç Hçmlçálç kçÀjvçç ®çççÆnS ~ Gmç yçç@³çuçj kçíÀ cççcçuçí cçW pçnçb Gmçí pççí][vçí kçÀç kçÀç³ç& mLçuç Hçj çÆkçÀ³çç pççvçç nÌ Jçnçb çÆvçjçÇ#çCç ÒçççÆOçkçÀçjçÇ Üçjç HçÓCç&ªHç mçí Smçícyçuç çÆkçÀS içS yçç@³çuçj Hçj nçF[£çíçÆuçkçÀ HççÆj#çCç kçÀçÇ DççJçM³çkçÀlçç vçnçR nçíiççÇ yçMçlçx çÆkçÀ Símçí yçç@³çuçj kçíÀ Dçuçiç-Dçuçiç Hçápççx kçÀç çÆvçjçÇ#çCç ÒçççÆOçkçÀçjçÇ Üçjç nçF[£çíçÆuçkçÀ ªHç mçí HççÆj#çCç çÆkçÀ³çç iç³çç nÌ~

vççíì : Gvç yçç@³çuçjçW kçíÀ cççcçuçí cçW çÆpçvçcçW mççcçûççÇ, çÆ[pççFvç lçLçç çÆvçcçç&Cç çÆJççÆMç<ìlççDççW kçÀçí cççvçkçÀ Mçlççx mçí HççÆjJçlç&vççW kçÀçí cçb[uç Üçjç ³çç çÆvçjçÇ#çCç ÒçççÆOçkçÀçjçÇ Üçjç çÆJççÆvç³çcç 3 kçíÀ GHç çÆJççÆvç³çcç (5) ³çç GHç çÆJççÆvç³çcç (6) kçíÀ Dçblçiçlç&, mJççÇkç=Àlç kçÀj çÆuç³çç iç³çç nÌ çÆvçjçÇ#çCç ÒçççÆOçkçÀçjçÇ HçÀçcç& ~~, kçÀçÇ DçHçí#çç HçÀçcç& ~~ Kç, cçW ÒçcççCç Hç$ç Òçoçvç kçÀj mçkçÀlçç nÌ ~

(ii) yçç@³çuçj kçíÀ çÆvçcçç&lçç Üçjç ³çç çÆvçcçç&lçç kçíÀ Gllçjoç³ççÇ ÒççÆlççÆvççÆOçb Üçjç ÒçHç$ç -iii cçW çÆvçcçç&Cç lçLçç HçjçÇ#çCç kçÀç nmlçç#ççÆjlç ÒçcççCç-Hç$ç çÆpçmçcçW, yçç@³çuçj kçíÀ çÆJçJçjCç, GmçkçÀçÇ cçáK³ç çÆJçcççSb, GmçkçíÀ çÆvçcçç&Cç cçW Òç³çákçwlç mççcçûççÇ kçíÀ ÒçkçÀçj kçíÀ çÆJçJçjCç, mçYççÇ Huçíìçíb kçÀçÇ cççíìçF&, kçÀJç®ç (MçÌuç) Huçíì çÆjJçíì çÆsêçW kçíÀ J³ççmç lçLçç GvçkçÀçí yçvççvçí kçÀçÇ çÆJççÆOç, kçÀJç®ç yçvççvçí kçÀçÇ mççcççv³ç çÆJççÆOç pçÌmçí þçímç jçíçEuçiç ³çç Jçíçqu][iç mçí çÆkçÀmççÇ çÆJç®çuçvç kçíÀ çÆJçJçjCç, yçç@³çuçj Hçj çÆkçÀS içS nçF[£çíçÆuçkçÀ HççÆj#çCç, DçYççÇ<ì kçÀç³ç&kçÀçjçÇ ÒçÌíMçj, lçHlç mçlçn kçÀç #çí$çHçÀuç, DççÆOçkçÀlçcç mçlçlç Jçç<HççÆCçkçÀ #çcçlçç çÆvçcçç&Cç kçÀç Jç<ç& lçLçç mLççvç DççÌj yçç@³çuçj kçÀçÇ mç³çb$ç mçK³ççb (Jçkçwmç&) kçÀç JçCç&vç nçívçç ®çççÆnS ~

vççíì : cçáK³ç çÆvçjçÇ#çkçÀ ÒçcççCçHç$ç kçÀç ªHççvlççÆjlç ÒççªHç YççÇ DçvçácççíçÆolç kçÀj mçkçÀlçç nÌ çÆpçmçcçí Gvç cçoçíb kçÀçí çÆpçvçkçÀç çÆkçÀmççÇ çÆJççÆMç<ì yçç@³çuçj mçí mçbyçbOç vçnçÇb nÌ çÆvçkçÀçuçç pçç mçkçÀlçç nÌ ~

(iii) çÆJçMççuç yçç@³çuçjçW kçíÀ cççcçuçí cçW v³çÓvçlçcç 3/4 Fb®ç mçí 1 HçáÀì mkçíÀuç Hçj lçLçç sçíìí yçç@³çuçjçW kçíÀ cççcçuçí cçW v³çÓvçlçcç 1½ Fb®ç mçí 1 HçáÀì mkçíÀuç Hçj SkçÀ [£çFbiç ³çç çÆÒçvì çÆpçmçcçW yçç@³çuçj kçíÀ cçáK³ç HççÆjcççHççW lçLçç Dçvçáuçcyç Yççiç DççÌj DçbçÆlçcç DçJçuççíkçÀvç oMçç&³çç iç³çç nçí lçLçç mçb³ç$ç mçK³ççb DççÌj çÆvçcçç&lçç kçÀçÇ kçÀç³ç&uç³ç cçánj uçiççÇ nçí ~ [£çFbiççW cçW çÆjJçíìçíb kçíÀ çÆHç®ç kçíÀ mççLç Dçvçáuçbyççdzç lçLçç HççÆjOççdzç mççÇJçvççW, çÆ[M[ Sv[ HuçíìçW kçÀçÇ çÀç@mç mHçíçÆmçiçb, cçá[çÇ náF& Huçíìçíb kçíÀ çÆHçÀuçíì lçLçç HçwuçWpççW DççÌj sçíjçW lçLçç pçnçb içmçíì mìí çÆHçÀì çÆkçÀS içS nÌb Jçnçb Òçl³çíkçÀ içmçíì mìí cçW çÆjJçíì çÆsêçW kçÀçÇ mçbK³çç lçLçç J³ççmç kçÀç JçCç&vç nçívçç ®çççÆnS ~ pçuç ìd³çÓyç yçç@³çuçjçW kçíÀ cççcçbuçW cçW GHç³ç&ákçwlç mkçíÀuç kçíÀJçuç cçáK³ç yçç@³çuçj [£cççW Hçj uççiçÓ nçWiçí Hçjvlçá FmçkçíÀ DççÆlççÆjkçwlç yçç@³çuçj kçÀçÇ mççcççv³ç çÀcç [£çFbiç v³çÓvçlçcç 1/4 Fb®ç mçí 1 HçáÀì mkçíÀuç Hçj Òçoçvç kçÀçÇ pççvççÇ ®çççÆnS ~

(iv) mìçÇuç çÆvçcçç&lçç (cçíkçÀj) mçí ÒççHlç HçÀçcç& IV, cçW SkçÀ ÒçcççCçHç$ç lçLçç HuçíìçW, çÆjyçíìçíb ³çç sçÆ][³ççW kçíÀ çÆvçcçç&lçç mçí ÒççHlç ÒçcççCçHç$ç cçW HççÆjçÆ#çlç ÒçYççj mçb HuçíìçW ³çç sçÆ][³ççW kçÀçÇ mçbK³çç lçLçç çÆJççÆYçVç Huçíìçíb kçÀçÇ çÆJçcççSb lçLçç mçbK³çç GvçkçíÀ jmçç³ççÆvçkçÀ çÆJçMuçí<çCç, GvçkçÀçÇ DçvçáYççiççW kçÀçÇ ìvç ÒççÆlç Jçiç& Fb®ç cçW DçbçÆlçcç lçvçvç çÆJç®síovç MççÆkçwlç, oÌOçd³ç&Jç=çÆÜ kçÀçÇ ÒççÆlçMçlç, cççHçvç kçÀçÇ uçbyççF& , cççí][ kçÀçÇ mçK³çç, ÒçkçÀçj lçLçç çÆvç<kçÀ<ç& ³çç Dçv³ç çÆkçÀS içS HçjçÇ#çCç lçLçç HçjçÇ#çCççW kçÀçÇ çÆJççÆOç oMçç&³ççÇ pççSiççÇ ~

yçMçlçx çÆkçÀ pçnç@ çÆvçjçÇ#çCç ÒçççÆOçkçÀçjçÇ vçí GHç-çÆJççÆvç³çcç (iç) (l) kçíÀ Dçvçámççj HçÀçcç&-~ cçW çÆvçjçÇ#çCç HçáçqmlçkçÀç %ççHçvç kçíÀ mççLç HçÀçcç& ## cçW ÒçcççCçHç$ç Òçmlçálç çÆkçÀ³çç nÌÌ Jçnçb yçç@³çuçj kçíÀ HçbpççÇkçÀjCç kçíÀ çÆuçS DççJçíovçHç$ç kçÀjlçí mçcç³ç cçáK³ç çÆvççÆj#çkçÀ kçíÀ Hççmç KçC[ (ll) lçLçç (IV) kçíÀ Dçblçiç&lç çÆvçOçç&çÆjlç ÒçcççCçHç$ç Òçmlçálç kçÀjvçí kçÀçÇ DççJçM³çkçÀlçç vçnçÇbb nÌ, Hçjvlçá ³ççÆo HçbpççÇkçÀjCç kçÀçÇ çÆlççÆLç mçí lççÇvç Jç<ç& kçíÀ YççÇlçj çÆvçjçÇ#çkçÀ ÒçççÆOçkçÀçjçÇ Üçjç DçvçácççíçÆolç kçÀç³ç&kçÀçjçÇ ÒçíMçj kçíÀ çÆuçS yçç@³çuçj kçÀçÇ GHç³çákçwlçlçç mçí mçbyçbOç cçW kçÀçíF& ÒçMvç Gþlçç nÌ lççí yçç@³çuçj kçíÀ mJççcççÇ kçÀçí cçáK³ç çÆvçjçÇ#çkçÀ kçíÀ DçvçájçíOç kçÀjvçí Hçj Gkçwlç KçC[çW cçW çÆvçç|o<ì cçÓuç omlççJçípççW 24/4 kçÀçí ÒççHlç lçLçç Òçmlçálç kçÀjvçç nçíiçç ~

yçMçlçx çÆkçÀ çÆJççÆvç³çcç 4(kçÀ) mçí (4)pç cçW ³çLçç çÆvçOçç&çÆjlç jçÇçÆlç mçí kçíÀvêçdzç yçç@³çuçj cçb[uç (yççí[&) Üçjç cççv³çlçç ÒççHlç pççvçí cççvçí mìçÇuç çÆvçcçç&lççDççW Üçjç çÆvçç|cçlç lçLçç pççb®çí içS mìçÇuç kçíÀ mçbyçbOç cçW, çÆvçjçÇ#çkçÀ ÒçççÆOçkçÀçjçÇ mçí ÒçcççCçHç$ç kçíÀ mLççvç Hçj pççvçí cççvçí mìçÇuç çÆvçcçç&lçç kçÀç HçÀçcç& IV-S, cçW ÒçcççCçHç$ç mJççÇkçÀçj çÆkçÀ³çç pççSiçç ~

yçMçlçx ³çn YççÇ çÆkçÀ çÆJççÆvç³çcç 4(kçÀ) mçí 4(pç) cçW ³çLçç çÆvçOçç&çÆjlç jçÇçÆlç mçí kçíÀvêçdzç yçç@³çuçj yççí[& Üçjç cççv³çlçç ÒççHlç pççvçí cççvçí ìd³çÓyç/HççFHç çÆvçcçç&lçç Üçjç çÆvçç|cçlç lçLçç pççb®ççÇ içF& ìd­çÓyç/HççFHç kçíÀ mçbyçbOç cçW HçÀçcç& III Iç, ³çç III [.cçW çÆJççÆvçcçç&Cç pççí YççÇ cççcçuçç nçí, pççvçí cççvçí ìd­çÓyç/HççFHç çÆvçcçç&lçç ³çç çÆJççÆvçcçç&Cç lçLçç HçjçÇ#çCç ÒçcççCçHç$ç çÆvçjçÇ#çCç ÒçççÆOçkçÀçjçÇ kçíÀ ÒçcççCçHç$ç kçíÀ mLççvç Hçj mJççÇkçÀçj çÆkçÀ³çç pççSiçç ~

Gmç cççcçuçW cçW pçnçb Símçí ÒçcççCç-Hç$ç cçW Dçv³ç Òç³ççípçvç kçíÀ çÆuçS Òç³çákçwlç HuçíìçW kçíÀ çÆJçJçjCç YççÇ mççqccççÆuçlç nçívçí kçíÀ kçÀçjCç HçÀçcç& #p cçW ÒçcççCç-Hç$ç Òçmlçálç vçnçÇ çÆkçÀ³çç pçç mçkçÀlçç ~ JçnçB HçÀçcç& IV kçÀ cçW yçç@³çuçj kçíÀ çÆvçcçç&lçç Üçjç çÆJççÆOçJçlçd nmlçç#ççÆjlç lçLçç çÆvçjçÇ#çkçÀ ÒçççÆOçkçÀçjçÇ Üçjç ÒççÆlç nmlçç#ççÆjlç Òçmlçálç kçÀçÇ içF& ~ yçç@³çuçj mçí mçbyçbçÆOçlç mçYççÇ mçbiçlç mçÓ®çvçç HçÀçcç& IV cçW ÒçcççCç-Hç$ç kçíÀ mLççvç Hçj mJççÇkçÀç³ç& nçíiççÇ cçÓuç mìçÇuç çÆvçcçç&lçç kçÀç ÒçcççCç-Hç$ç ³çç çÆJççÆvçcçç&Cç DççÌj HçjçÇ#çCç kçíÀ çÆvç<kçÀ<ç& cçáK³ç çÆvçjçÇ#çkçÀ kçíÀ cççbiçí pççvçí Hçj Òçmlçálç çÆkçÀS pççSbiçí ~
Hçw³çÓpçvç Jçíçqu[[ [£cççW kçíÀ cççcçuçí cçW Jçíu[ kçÀçÇ içF& cçjccçlççW kçíÀ jíKçççÆ®ç$ç lçLçç lççHç DççÆYççÆçÀ³çç kçíÀ lççHçcççvç ®ççì& YççÇ Òçmlçálç çÆkçÀS pççbSiçí ~

(v)FmçkçíÀ DççÆlççÆjkçwlç mçç|Jçmç lççHçcççvç (0.2 ÒççÆlçMçlç mçç#³ç ÒççÆlçyçuç) Hçj (Proof Stress)³ççÇu[ HJççbFì kçíÀ mçbyçbOç cçW 1,00,000 IçbìçW cçW ÒççÆlçyçuçkçÀçÇhç oÌO³ç&Jç=çÆÜ (elongation) kçÀjvçí kçíÀ çÆuçS DççÌmçlç ÒççÆlçyçuç lçLçç mççcçûççÇ cçW 1,00,000 IçbìçW cçW HçáÀìvç GlHçççÆolç kçÀjvçí kçíÀ çÆuçS DççÌmçlç lçLçç v³çÓvçlçcç ÒççÆlçyçuç, pççí YççÇ uççiçÓ nçí, Òçmlçálç çÆkçÀ³çç pççSiçç ~

vççíì: pçyç lçkçÀ jç<ì£çdzç OççlçákçÀcç& Òç³ççíiçMççuçç ³çç Yççjlç nÌJççÇ Fuçíçqkçwì£kçÀumç çÆuççÆcçìí[ kçÀçÇ kçÀçjHççíjíì DçvçámçbOççvç SJçb Òç³ççíiçMççuçç Üçjç S. Smç .Scç. F& .³çç yççÇ Smç.ûçí[ kçíÀ Dçblçiç&lç mJçoíMç cçW GlHçççÆolç çÆcççÆÞçlç mìçÇuç kçÀç GVçlç lççHçcççvç [çìç mçûççÆnlç kçÀjvçí kçíÀ çÆuçS 33,000 IçbìçW kçíÀ HçjçÇ#çCç mçb®çççÆuçlç çÆkçÀS pççlçí nÌ lçyç lçkçÀ mìçÇuç kçíÀ Fvç ûçí[çí kçÀçí mJççÇkçÀçj çÆkçÀ³çç pçç mçkçÀlçç nÌ lçLçç SSmçScçF& ³çç yççÇSmç cçW çÆoS içS oçÇIç&kçÀçuççÇvç GVçlç lççHçcççvç içáCççW/DççÆOçkçÀlçcç mJççÇkçÀç³ç& ÒççÆlçyçuç HççÆjcççCççW kçÀçí çÆ[pççFvç nílçá Òç³ççíiç cçW uçç³çç pçç mçkçÀlçç nÌ~

mìçÇuç kçíÀ GlHççokçÀ Üçjç ³çn ÒçcççCçHç$ç Fmç DççMç³ç mçí Òçmlçálç çÆkçÀ³çç pççlçç nÌ çÆkçÀ mìçÇuç kçÀç çÆJççÆvçcçç&Cç kçÀçÇhç jHç®çj DççJçM³çkçÀlççDççW kçíÀ DçvçáHççuçvç kçÀçí mçáçÆvççqM®çlç kçÀjvçí kçíÀ çÆuçS, mçJç&Lçç SSmçScçF& kçÀçí[ ³çç yççÇSmç kçÀçÇ lçkçÀvççÇkçÀçÇ DççJçM³çkçÀlççDççW kçíÀ Dçvçámççj çÆkçÀ³çç iç³çç nÌ ~

mìçÇuç çÆvçcçç&lçç Üçjç ³çn DççÆvçJçç³ç& ÒçcççCçHç$ç Òçmlçálç çÆkçÀ³çç pççlçç nÌ çÆkçÀ mìçÇuç SSmçScçF& kçÀçí[ ³çç yççÇSmç pçÌmçç YççÇ cççcçuçç nçí, çÆoS içS jçmçç³ççÆvçkçÀ çÆJçMuçí<çCç Jçç³çÓcçC[uç lçLçç GVçlç lççHçcççvç kçíÀ ³ççbçÆ$çkçÀ içáCççW kçíÀ DçvçáªHç nQ~

³çn pççb®ç kçÀjvçW kçíÀ çÆuçS çÆkçÀ kçw³çç mìçÇuç çÆJççÆvçoxMç kçíÀ Dçvçámççj nQ lçLçç ³çn mçáçqvççÆM®çlç kçÀjvçí kçíÀ çÆuçS çÆkçÀ mìçÇuç, ³çLçç çqmLççÆlç SSmçScçF& kçÀçí[ ³çç yççÇSmç cçW çÆoS içS oçÇOç&kçÀççÆuçkçÀ HçÓÀìvç ÒççÆlçyçuç HççÆjcççCççW/DççÆOçkçÀlçcç Dçvçácçlç ÒççÆlçyçuç HççÆjcççCççW kçÀçÇ HçÓç|lç kçÀjvçí cçW mç#çcç nQ, SvçScçSuç/FmHççlç mçb³çb$ççW Üçjç çÆvçcvç Jçç|Cçlç uçIçákçÀççÆuçkçÀ ÒççÆlçyçuç-HçÓÀìvç HçjçÇ#çCç 10000 IçbìçW kçíÀ çÆuçS mçb®çççÆuçlç çÆkçÀS içS nQ lçLçç FmçkçíÀ çÆuçS SvçScçSuç/FmHççlç mçb³çb$ççW Üçjç SkçÀ ÒçcççCçHç$ç pççjçÇ çÆkçÀ³çç iç³çç nÌ ~

mìçÇuç kçíÀ Òçl³çíkçÀ ûçí[ kçíÀ çÆuçS Òçl³çíkçÀ mìçÇuç çÆJççÆvçcçç&lçç mçí v³çÓvçlçcç lççÇvç {uççF&³ççW Hçj HçjçÇ#çCç çÆkçÀ³çç iç³çç nÌ ~

ìçÇ-22 ûçí[ mìçÇuç kçíÀ çÆuçS lççÇvç lççHçcççvççW DçLçç&lç 50 ºC 550ºC lçLçç 600 ºC lçLçç ìçÇ-12 ûçí[ mìçÇuç kçíÀ çÆuçS 460ºC, 500ºC lçLçç 550ºC Hçj Òçl³çíkçÀ ûçí[ kçíÀ mìçÇuç kçÀç HçjçÇ#çCç çÆkçÀ³çç iç³çç nÌ ~ Òçl³çíkçÀ lççHçcççvç Hçj lçLçç lççÇvç ÒççÆlçyçuç mlçjçW Hçj lçLçç mìçÇuç mçí mçbyçbçÆOçlç kçÀçí[/çÆJççÆvçoxMç kçíÀ DçvçáªHç Òçl³çíkçÀ HçjçÇ#çCç HççÆjçqmLççÆlç kçíÀ DçOççÇvç oçí vçcçÓvçí uçíkçÀj 1000, 3000,10,000 IçbìW kçÀç mçbçÆJçoçjCç pççÇJçvç %ççlç kçÀjvçí kçíÀ çÆuçS Òçl³çíkçÀ ûçí[ kçÀç HçjçÇ#çCç çÆkçÀ³çç iç³çç nÌ ~

mçcçJçlçça ªHç mçí Òçl³çíkçÀ lççHçcççvç Hçj oçí vçcçÓvçí (Specimens) uçíkçÀj lçLçç lççÇvç HçjçÇ#çCç lççHçcççvççW Hçj mìçÇuç kçíÀ Òçl³çíkçÀ ûçí[ kçíÀ çÆuçS Òçl³çíkçÀ mìçÇuç çÆJççÆvçcçç&lçç mçí GvnçÇb lççÇvç {uççF³ççW Hçj 33000 IçbìçW kçÀçÇ DçJççÆOç kçíÀ çÆuçS ÒççÆlçyçuç mçbçÆJçoçjCç HçjçÇ#çCç çÆkçÀS içS nÌ ~

çÆvçcçç&lçç kçÀçÇ cçánj : yçç@³çuçj kçÀçÇ mççcçvçí JççuççÇ Huçíì Hçj mçámHç<ì mLççvç Hçj çÆvçcvççÆuççÆKçlç çÆJçJçjCç DçbçÆkçÀlç çÆkçÀS pççSbiçW

ìd³çÓyççW kçÀç ÒçcççCçHç$ç : HçÀçcç& III - Kç cçW çÆJççÆvçcçç&Cç lçLçç HçjçÇ#çCç, kçÀç çÆvçcçç&lçç lçLçç çÆvçjçÇ#çCç ÒçççÆOçbkçÀçjçÇ Üçjç nmlçç#ççÆjlç ÒçcççCçHç$ç Òçmlçálç çÆkçÀ³çç pççSiçç ~

vççíì: Yççjlç ³çç Dçv³ç oíMççW cçW çÆJççÆvç³çcç 4 (kçÀ) mçí 4(pç) cçW ³çLçç çÆvçOçç&çÆjlç ªHç cçW kçíÀvêçdzç yçç@³çuçj yççí[& Üçjç cççv³çlçç ÒççHlç pççvçí cççvçí ìd³çÓyç çÆvçcçç&lççDççW Üçjç çÆvçç|cçlç ìd³çÓyççW kçíÀ cççcçuçí cçW, ³ççbçÆ$çkçÀ HçjçÇ#çCç mççÆnlç mççcçûççÇ HçjçÇ#çCç GvçkçíÀ Üçjç mçb®çççÆuçlç çÆkçÀ³çç pçç mçkçÀlçç nÌ lçLçç GvçkçíÀ Üçjç ³çLçç ÒçcçççÆCçcç ³ççbçÆ$çkçÀ HçjçÇ#çCççW mççÆnlç mççcçûççÇ HçjçÇ#çCç mçí mçbyçbçÆOçlç çÆJçJçjCç, HçÀçcç& III-Kç cçW ÒçcççCçHç$ç kçíÀ GHç³çákçwlç kçÀç@uçcççW ³çç HçÌjçûççHçÀçW cçW vççíì çÆkçÀS pççSbiçW ~ ³ççÆo pççvçí cççvçí ìd³çÓyç çÆvçcçç&lççDççW mçí GHç³ç&ákçwlç ÒçcççCçHç$ç Òçmlçálç çÆkçÀ³çç pççlçç nÌ lççí Símçí ÒçcççCçHç$ççW kçÀçí, pçnç@ lçkçÀ Fmç HçÀçcç& cçW çÆvçç|o<ì ³ççbçÆ$çkçÀ HçjçÇ#çCççW mççÆnlç mççcçûççÇ HçjçÇ#çCç kçÀç mçbyçbOç nÌ, çÆvçjçÇ#çCç ÒçççÆOçkçÀçjçÇ mçí ÒçcççCçHç$ç kçíÀ mLççvç Hçj mJççÇkçÀçj çÆkçÀ³çç pççSiçç ~

DççjçínCççW lçLçç çÆHçÀçEìimç kçíÀ çÆuçS ÒçcççCçHç$ç çÆJççÆvçcçç&Cç kçíÀ oçÌjçvç yçç@³çuçj DççjçínCççW lçLçç mìçÇcç HççFHç çÆHçÀçEìimç kçíÀ mçbyçbOç cçW çÆvçcçç&lçç lçLçç çÆvçjçÇ#çCç ÒçççÆOçkçÀçjçÇ Üçjç nmlçç#ççÆjlç HçÀçcç& ###-mççÇ cçW çÆJççÆvçcçç&Cç lçLçç HçjçÇ#çCç ÒçcççCçHç$ç Òçmlçálç çÆkçÀ³çç pççSiçç ~

vççíì 1: Fmç KçC[ kçíÀ Òç³ççípçvççLç& (yçç@³çuçjçí kçÀçÇ) cççGçqvìimç DççÌj çÆHçÀçÆìimç kçíÀ mçbyçbOç cçW çÆkçÀmççÇ çÆJçoíMççÇ oíMç cçW uççiçÓ kçÀçvçÓvç ³çç jç<ì£çdzç mçbçÆnlçç kçíÀ Dçvlçiç&lç Fmç mçyçbOç cçW MççÆkçwlç Òçoçvç çÆkçÀS içS çÆkçÀmççÇ ÒçççÆOçkçÀçjçÇ Üçjç pççjçÇ çÆkçÀ³çí iç³çí ÒçcççCçHç$ç mJççÇkçÀçj çÆkçÀ³çí pçç mçkçÀlçí nQ DççÌj Fvç ÒçcççCçHç$ççW cçW çÆJççÆvçç|o<ì çÆkçÀS pççvçí Jççuçí DçHçíçÆ#çlç çÆJçJçjCç mçcçççÆJç<ì nçWiçW ~ lçLçççÆHç pçbnç , Òç³çákçwlç mççcçûççÇ çÆJççÆvçcçç&Cç kçÀjvçí Jççuçí oíMç kçíÀ kçÀçí[ kçíÀ DçvçáªHç nÌ lçLçç Fvç çÆJççÆvç³çcççW kçíÀ Dçblçiç&lç DççlççÇ nÌ Jçnçb çÆvçcvççÆuççÆKçlç çÆkçÀmççÇ YççÇ cççcçuçí cçW çÆJççÆvç³çcç 271 kçíÀ Dçblçiç&lç Òçmlçálç çÆkçÀS pççvçí Jççuçí DççJçM³çkçÀ [çìç mçí HççÆjkçÀçÆuçlç DççbkçÀ][çW kçíÀ mLççvç Hçj çÆYçVç lççHçcççvççW Hçj kçÀçí[ cçW çÆvçç|o<ì DçvçácççÆlç ÒççHlç (HçjçÆcççÆmçyçuç) ÒççÆlçyçuç (mì£ímç) DççbkçÀ][çW ([çìç) kçÀçí mJççÇkçÀçj çÆkçÀ³çç pçç mçkçÀlçç nÌ, pçÌmçí :-

³ççÆo çÆvçjçÇ#çCç ÒçççÆOçkçÀçjçÇ Üçjç ³çn ÒçcççCçHç$ç Fmç DççMç³ç mçí Òçmlçálç çÆkçÀ³çç iç³çç nÌ çÆkçÀ ³çn mìçÇuç, ûçí[ mìçÇuç (çÆvçç|o<ì çÆkçÀS pççvçí Jççuçí) kçÀçÇ DççJçM³çkçÀlççDççW kçíÀ DçvçáªHç nÌ lçLçç çÆJççÆvçcçç&lçç oíMç kçíÀ kçÀçí[ cçW Dçvçácçlç kçÀç³ç&kçÀçjçÇ HççÆjçqmLççÆlç³ççW kçíÀ çÆuçS DçvçácççÆlç ÒççHlç ÒççÆlçyçuç HçjçÆcççÆmçyçuç mì£ímç Fmç çÆJççÆvç³çcç kçíÀ Dçblçiç&lç DçvçácççÆlç ÒççHlç mççÇcçç kçíÀ YççÇlçj Dççlçç nÌ ~ssssss

³ççÆo Fvç ÒççÆlçyçuççW kçÀç çÆvçOçç&jCç kçÀjvçí kçÀç DççOççj GHçuçyOç kçÀjç³çç iç³çç nÌ lçLçç Símçç DççOççj Símçç vçnçR Hçç³çç pççlçç çÆpçmçmçí çÆJççÆvç³çcç kçíÀ Dçblçiçlç& DçvçácççÆlç ÒççHlç ÒççÆlçyçuççW mçí G®®çlçj ÒççÆlçyçuç GlHçvvç nçílçí nçW ~

vççíì 2: Fmç çÆJççÆvç³çcç kçíÀ KçC[ (iç), ([.), (®ç) lçLçç (s) kçíÀ Òç³ççípçvççLç& uççiçÓ çÆJççÆOç Üçjç ³çç GmçkçíÀ Dçblçiç&lç ³çç çÆkçÀmççÇ çÆJçoíMççÇ oíMç kçíÀ jç<ì£çdzç kçÀçí[ ³çç cççvçkçÀ Üçjç Fmç mçbyçbIç cçW mçMçkçwlç ÒçççÆOçkçÀçjçÇ Üçjç, Gmç oíMç cçW çÆ